Το αδιόρατο κακό

Ευγνωμονώ συχνά την οικογένειά μου που μεγάλωσα σε ένα κλίμα όπου το «κακό» δεν είχε ποτέ θεολογικές καταβολές, ούτε μυστήριες, σατανικές πηγές. Το κακό, ήξερα στην παιδική μου ηλικία, ήταν το αντίθετο του «καλού» και μόνο ως τέτοιο μπορεί να βρίσκει διεξόδους στην καθημερινότητα των ανθρώπων.

Έτσι, ακόμη κι αν δεν το ήξερα ποτέ για να το πω με λέξεις, μια φιλοσοφική προσέγγιση αναδύθηκε: όσο σαφέστερο ήταν το καλό, τόσο πιο ξεκάθαρα έβλεπες το κακό μπροστά σου.

Στα αμέτρητα παραμύθια, στα κόμικ, στις ταινίες και τελικά σε ολόκληρη τη φαντασία ενός παιδιού, καλή είναι η λιακάδα, καλή είναι η καθαριότητα, η ευγένεια, η δικαιοσύνη, η απόκτηση γνώσης, τα αμύθητα πλούτη (chic!), η ικανότητα επίλυσης προβλημάτων, ο ηρωισμός, η χαρά και ευχαρίστηση των γύρω σου, κ.α.

Όσοι αυτά δεν τα ήξεραν, δεν τα είχαν και δεν τα αποζητούσαν ήταν μάλλον βρώμικοι, αγενείς, άδικοι, απαίδευτοι, φτωχοί (not chic!), άσχετοι, δειλοί και μουρτζούφληδες. Το κρύο ερχόταν απ’τον κακό μας τον καιρό και φυσικά τις φυσικές καταστροφές δεν μας τις έδινε ο κακός Θεός, αλλά -το λέει κι η λέξη, βρε βλάκα!- η φύση.

Μάλιστα, στη Φυσική του σχολείου έμαθα και ότι το σύμπαν έχει μια εγγενή τάση να θέλει να… διαλύεται, πράγμα δύσκολο να εξηγηθεί με καθημερινά παραδείγματα, άρα τόσο δυσδιάκριτο όσο και υπαρκτό.

Ακόμη χειρότερα, από τους ίδιους φυσικούς έμαθα ότι σε ένα κλειστό σύστημα, προτιμάται η ελάχιστη ενέργεια, οπότε, εν ολίγοις, όλα τα δημιουργήματα της πλάσης (πόσω μάλλον έμβιοι οργανισμοί με ανθρώπινη νοημοσύνη) επιλέγουν εκ φύσεως  να μην κάνουν τίποτε και να τα αφήσουν όλα να γίνουν γης μαδιάμ, αντί να «τα βάλουν σε τάξη» -και έτσι προέκυψε και μια επιστημονική προσέγγιση…

Αργότερα διάβασα και ελάχιστη εκλαϊκευμένη ψυχολογία και απασχολήθηκα σε δουλειές που έχουν να κάνουν με ανθρώπους. Εκεί, ίσως, έμαθα ότι τα ανθρώπινα όντα έχουν διαφορετικά κίνητρα (αν και επαναλαμβανόμενα, ενίοτε) κι ότι γνωρίζοντας τα κίνητρα και τις προσωπικότητες, εξηγείς τις αντιδράσεις.

Η ίδια πρόταση (π.χ. το «Δεν θυμάμαι«) από τέσσερα άτομα μπορεί να σημαίνει τόσο διαφορετικά πράγματα μεταξύ τους, σε μια γκάμα από το «Εσύ με ενδιαφέρεις περισσότερο» μέχρι το «Άει παράτα μας μωρέ, τέτοια ώρα!«. Αυτό που είναι κακό για κάποιον είναι απλώς αδιάφορο για κάποιον άλλο. Και, φυσικά, στα αγγλικά λέγεται: «One man’s dream is another man’s nightmare» (Το όνειρο κάποιου είναι ο εφιάλτης κάποιου άλλου).

Ποτέ δεν παλεύεις γενικά και ακαθόριστα με το «κακό». Αντίθετα, έχεις μπροστά σου πολύ συγκεκριμένους παίχτες να αντιμετωπίσεις: τη φύση, την ενέργεια (επίγεια ή «κοσμική»), τις ανθρώπινες πράξεις.

Το κακό συμβαίνει όταν το καλό κοιμάται, λένε κάποιοι νεοχριστιανοί στην Αμερική. Για δες, μου βγάζει κάποιο νόημα… Μόνο που, αφενός σήμερα το καλό αποκρύπτεται επιμελώς και πρέπει να ψάχνεις να το ανακαλύψεις συνεχώς, αφετέρου δεν νομίζω ότι, όταν το καλό κοιμάται, βάζεις εξ ολοκλήρου τη ζωή σου στα χέρια του «Θεού» των πάντων και περιμένεις τα κακά να συμβούν…

Προτιμώ το «συν Αθηνά και χείρα κίνει«. Δεν την ξέρω εγώ αυτή την Αθηνά, αλλά το χέρι είναι πάντα ανθρώπινο. Το γνωρίζω αρκετά ώστε, κατά περίπτωση, να μπορώ να το αγνοώ ή να το εμπιστεύομαι.

Advertisements

Σχολιάστε

Filed under Κοινωνία

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s